Geçtiğimiz hafta Doha’da düzenlenen Beşinci Doğal Gaz Konferansı, imza atılan anlaşmalar göz önüne alındığında hem Ortadoğu hem de Avrupa’daki enerji sektörü için oldukça büyük önem taşıyor. Shell, Total ve Chevron gibi dünyanın önde gelen enerji devleri, Katar yönetimi ile birbiri ardına anlaşmalar imzalamak için adeta yarıştılar. Bu küçük ama yeraltı kaynakları açısından oldukça zengin Ortadoğu ülkesi, sıvılaştırılmış doğalgaz üretimi konusunda dünya lideri olma yolunda büyük aşama katetmiş durumda.

Konferans çerçevesinde ilk olarak Prens Şeyh Tamim bin Hamad El Tani, Katargaz II projesinin temelini attı. Ras Laffan’da kurulacak tesis, yılda 15.6 milyon ton sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG), 6 milyon ton sıkıştırılmış gaz, 1.7 milyon ton propan ve bütan gazı üretecek.

Aslan Payı Shell’in
Aynı akşam düzenlenen bir başka törende projenin devamı niteliğini taşıyan Katargaz 4 için de Royal Dutch/Shell Grubu’nun CEO’su Jeroen van der Veer ve Katar Enerji Bakanı Abdullah bin Hamid El-Attiya el sıkıştı. Proje Kuzey Sahası’nda günde 40 milyon metrekübe yakın gaz işlemeyi amaçlıyor. Ayrıca önümüzdeki 25 yıl boyunca yılda 7.8 milyon ton gaz üretimi sağlanması da sözkonusu. 2010 veya en geç 2012’de başlaması düşünülen üretim, esas olarak Avrupa ve Kuzey Amerika pazarlarına ulaştırılacak.

Shell Grubu, o akşam petrokimya tesisi ile ilgili bir anlaşmaya daha imza attı. Enerji bakanı düzenlenen törende “Sektör liderlerinden Shell’in Katar’da petrokimya alanında da yatırım yaptığını görmek sevindirici. Bu proje, iki tarafın da ortak hedefleri doğrultusunda işbirliğini artırdıklarını gösteren güzel bir adım” diye konuştu.

Fransız petrol şirketi Total de Katargaz 2’den doğalgaz alma konusunda istekli olduğunu belirtti. İdari makamların onayını bekleyen anlaşmaya göre Total yine önümüzdeki 25 yıl boyunca yılda 5.2 milyon ton LNG almayı planlıyor. Katargaz projesinde yüzde 10 hisseye sahip olan Total, Katar’da önemli enerji yatırımlarına sahip.

Hedeflenen Pazar Avrupa
Fransız grubun görüşmelerinin sürdüğü sıralarda aynı binada Belçikalı Distrigas ve RASGAS firmaları da yılda 2 milyon tonluk LNG anlaşmasına imza atıyordu. Doğrudan Belçika’daki santrale naklediedilecek bu kaynak da doğal olarak Avrupa pazarını hedefliyor. Diğer büyük anlaşmaların gölgesinde kalsa da Belçikalı şirketle yapılan bu işbirliği, uzmanlar tarafından önemseniyor. Gaz fiyatı, teslimatın yapılacağı Zeebruge santralına göre değil petrol endekslerine göre belirleneceğinden, Avrupa pazarı için stratejik bir girdi olacak.

Chevron, Katar Emirliği ile işbirliği girişiminde bulunan bir diğer isimdi. Katar Petrol ve Sason Chevron arasında yüksek kaliteli makina yağı için kullanılacak petrol bazlı hammadde alımı için anlaşmanın temelleri atıldı.

Yan Sektörler Hareketlenecek
Bu kadar çok ve iddialı projenin arka arkaya sıralandığı bir dönemde elbette bir an önce tamamlanması gereken inşaatların nasıl finanse edileceği merak edilen bir konu. Emirliğin, özellikle boru hatlarının tamamlanması için gereken yüksek miktarda çelik ve çimento için yakın zamanda arayış içine gireceği tahmin ediliyor.

Yeni girişimler Katar’ın ihtiyaç duyduğu LNG tankeri sayısının da bir anda önemli ölçüde artırdı. Bugün piyasadaki tankerlerin yüzde 65’i gibi önemli bir kısmının müşterisi olan Katar’ın önümüzdeki on yıl boyunca bu talebinde bir azalma olması beklenmiyor. Shell yöneticilerinden Linda Cook, “yeni tankerlere ihtiyaç duyduğumuz doğru ancak bunları nereden temin edeceğimizi söylemek için çok erken” diye konuştu.

Kaynak: Referans Gazetesi