|
Türk ekonomisinin lokomotifi durumunda olan tekstil sektöründe yaşanan sorunların çözümü için devlet desteğinin gerekli olduğuna yönelik beklentiler nihayet karşılık buldu. 2009 Temmuz ayında çıkan "Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar" ile tekstil sektörünün yeniden yapılandırılmasını hedefleyen düzenleme yapıldı.
Düzenlemeyle, halihazırda gelişmiş illerde sürdürülen geleneksel tekstil faaliyetlerinin maliyet avantajı yakalaması umuduyla az gelişmiş bölgelere kaydırılması ve geleneksel tekstil yerine "akıllı ve çok fonksiyonlu teknik tekstil" alanındaki yatırımların teşvik edilmesi amaçlanıyor.
Taşınmaya Teşvik Geliyor
Bilindiği gibi yeni yatırım teşvik sistemi sektörel ve bölgesel teşvikler üzerine kurulu. Bu çerçevede, iller ekonomik gelişmişlik düzeylerine göre 4 bölgeye ayrılmış durumda. 1'inci bölge en gelişmiş illeri, 2'nci, 3'üncü ve 4'üncü bölgeler ise, sırasıyla daha az gelişmiş illeri kapsıyor.
Yeni düzenleme tekstil, konfeksiyon ve hazır giyim, deri ve deri mamulleri sektörleri için geçerli. 1'inci ve 2'inci bölge kapsamındaki illerde faaliyette bulunan işletmelerin 4'üncü bölge kapsamındaki illere taşınması teşvik ediliyor. Destekten yararlanabilmek için taşınma işleminin en geç 31 Aralık 2010 tarihine kadar gerçekleştirilmesi ve taşınılan yerde en az 50 kişilik istihdam sağlanması şartı aranıyor. Sağlanan destekler özetle şöyle:
* Nakil tarihini izleyen hesap döneminden itibaren işletme tarafından elde edilen gelirler, 5 yıl süreyle yüzde 75 oranında indirimli gelir ve kurumlar vergisine tabi. Örneğin İstanbul'da faaliyet gösteren tekstil işletmesinden, Trabzon a ya da Malatya'ya taşınması durumunda, 5 yıl süreyle elde ettiği gelirler üzerinden yüzde 25 yerine, yüzde 5 oranında kurumlar vergisi alınıyor. Bu arada stopaj suretiyle yapılan vergilendirmede oran indirimi olmadığı unutulmamalı.
* Ek bir yatırım yapmaksızın, yalnızca işletmesini taşıyan şirketler için yatırım yeri tahsis edilmesi söz konusu değil. Ancak teşvik belgesi kapsamında olup, taşınmayla birlikte yapılacak ilave yatırımlar için yatırım yeri tahsis ediliyor.
* Çalışanların asgari ücrete tekabül eden sigorta primi, işveren hissesinin tamamının taşınma tarihinden itibaren 5 yıl süreyle bütçeden karşılanıyor. 31 Aralık 2010 tarihinden önce başlanan yatırımlarla ilgili olarak yapılacak ilave yatırımlarda, istihdam için 7 yıl süreyle sigorta primi işveren hissesi desteği uygulanıyor.
* Tesislerin taşınma işleminin 2009 yılı sonuna kadar tamamlanması halinde, taşınmayla ilgili nakliye giderlerinin tamamı bütçeden karşılanıyor. Bu arada, taşınma desteği uygulamasından yararlanmayı düşünen şirketlerin, taşınılan yerde işini kaybedecek personeline ödemek zorunda kalacağı kıdem tazminatının finansmanını planlaması faydalı olacaktır.
Akıllı Tekstile Destek
Tekstil ve konfeksiyon sektöründe, geleneksel tekstil alanındaki yeni yatırımlar ya da bu alandaki kapasite artırım yatırımları tamamen teşvik kapsamı dışında. Bunun yerine, yüksek katma değer yaratan akıllı, çok fonksiyonlu teknik tekstil ve tekstil boya-terbiye yatırımları teşvik ediliyor.
Sanayi, uzay, havacılık, askeriye, tıp ve benzeri alanlarda kritik role sahip teknik tekstil; güneş ya da su geçirmeyen, anti bakteriyel olan veya nefes alabilen kumaşlar gibi çok fonksiyonlu tekstil; içine gömülü fiber optik kablolar, iletken dokular, elektronik bağlantılar sayesinde kullanıcısıyla iletişim kurabilme ve kontrol yeteneğine sahip akıllı tekstil gibi Ar-Ge gerektiren, gelişmeye son derece açık bulunan alanlarda yapılacak yatırımlar 4 bölgede de destekleniyor.
Akıllı, çok fonksiyonlu teknik tekstil alanındaki yatırımlar, yapılacakları bölgeye göre vergi indirimi, sigorta primi işveren hissesi desteği, yatırım yeri tahsisi, KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti ve faiz desteği gibi teşviklerden yararlanabiliyor.
Düzenlemelerin tekstil sektörünün akut sorunlarına kalıcı çözümler getirmesi ne yazık ki kolay değil. Çin ve benzeri ülkeler tarafından yaratılan düşük maliyet üstünlüğüne dayalı rekabet ortamında, üretim tesislerinin daha ucuz bölgelere taşınması gibi uygulamalar kısa vadeli fayda sağlayabilir. Ancak, orta ve uzun vadede çözüm, düşük maliyetlerde değil, moda ve marka yaratılmasında…
Kaynak: Para Dergisi
www.paradergi.com.tr
|
