Son yıllarda dünya otomotiv sektöründe teknolojik gelişmeler sonucu üretimde büyük oranda yoğunlaşma oldu, birleşme, satın alma veya ortaklık yolu ile şirket sayısının azalması sonucu bu yoğunluk giderek arttı ve böylece sektörde aşırı kapasite ve rekabet hüküm sürmeye başladı. Son küresel ekonomik krizden önce, dünya ihracatında, Türkiye otomotiv ana ve yan sanayi sektörünün payı ise yüzde 1,05 olarak geçiyordu.
Yine kriz öncesindeki istatistiklere göre, dünya otomotiv ana ve yan sanayi ihracatının yüzde 83’ünü Almanya, Japonya, ABD, Kanada, Fransa, Belçika, İspanya, Güney Kore, İngiltere, Meksika, İtalya, İsveç ve Çin gerçekleştiriyor. Avrupa piyasasındaki en büyük üretici 4 ülke Almanya, Fransa, İngiltere, İspanya ve İtalya. Toplam Avrupa otomotiv sanayi üretiminin yüzde 69’unu da bu 4 ülke gerçekleştiriyor. 3 büyük ABD’li otomotiv üreticisi iç piyasanın yüzde 74’ünü ellerinde tutuyor. ABD, otomotiv ihracatının yüzde 0.5’ini AB’ye gerçekleştiriyor.
Bu noktada, Japonya otomotiv sektörünün AB’ye olan ihracatına da dikkat çekmekte fayda var. Ülkenin 1960’lı yıllarda başlayan ve 1970’li yıllarda artan ihracat ivmesi, karşısında, bazı Avrupa ülkeleri 1975’den sonra Japonya’dan otomotiv ihracına kısıtlama getirdiler. Bunu izleyen yıllarda diğer Avrupa ülkeleri de kısıtlamaya katıldı.
Dünya üzerinde çeşitli marka ve modelde yapılan üretime paralel olarak, tüketici tercihlerindeki farklılık, ülkeler arasında ticaretteki engellerin kaldırılma çabası ve motorlu araç üreticilerinin, yalnızca kendi ülke pazarını değil,l tüm dünyayı bir pazar olarak kabul etmeleri ülkelerin otomotiv sektörü dış ticaretinde önemli rol oynuyor. Bugün Avrupa ülkelerinin otomotiv ürünleri ticareti ağırlıklı olarak kendi aralarında yapılıyor. Örneğin Almanya’nın toplam ithalatının yüzde 72’si AB ülkelerinden yapılıyor. Dünya binek otomobil ithalatı 2005’de 479 milyar dolar olarak gerçekleşti. Binek oto ithalatının en fazla gerçekleştiği ülkeler ABD, Almanya, İngiltere, İtalya, Fransa, İspanya, Kanada ve Belçika olarak sıralanıyor.
Kaynaklarda, sektörle ilgili, sonraki yıllara yönelik yeni bir bilgi akışına ise rastlanmıyor.
Dünya motorlu araç yan sanayi ürünleri ithalatında ise en önemli paya ABD, sahip. Türkiye açısından bakıldığında ise ABD’nin yanı sıra Almanya, Kanada, İspanya, İngiltere, Fransa, Meksika, Belçika, İtalya, İsveç, Avusturya, Hollanda, Çek Cumhuriyeti, Polonya, Slovakya, Portekiz, Macaristan ve Rusya Federasyonu önemli hedef pazarlar olarak görülüyor.
Kaynak: Bu yazı, Kolay İletişim tarafından, KobiFinans için, İhracatı Geliştirme Etüt Merkezi’nin verilerinden yararlanılarak hazırlanmıştır.
www.igeme.org.tr
|