|
Anlaşma/Protokol
|
İmza Tarihi
|
RG Tarih
|
RG No'su
|
|
Ticaret Anlaşması
|
16.05.1972
|
05.09.1972
|
14297
|
|
Ekonomik, Bilimsel ve Teknik İşbirliği Anlaşması
|
20.06.1984
|
14.08.1984
|
18489
|
|
İGEME ile Fas İhracatı Geliştirme Merkezi (CMPE) Arasında İşbirliği Protokolü
|
1984
|
|
|
|
Hava Ulaştırması Anlaşması
|
24.09.1985
|
01.05.1989
|
20155
|
|
Deniz Ulaştırması Anlaşması
|
26.03.1987
|
22.06.1987
|
19495
|
|
Türkiye-Fas Hükümetler Arası Daimi Komisyon Kurulmasına Dair Anlaşma
|
12.07.1988
|
26.06.1989
|
20207
|
|
Turizm İşbirliği Anlaşması
|
27.08.1992
|
23.02.1993
|
21505
|
|
Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması
|
08.04.1997
|
04.05.2004
|
25452
|
|
Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonu ile Fas Zanaat Odaları Federasyonu Arasında İşbirliği Protokolü
|
2000
|
|
|
|
Gümrük Konularında Karşılıklı İdari ve Teknik Yardım Anlaşması
|
13.05.2003
|
05.08.2003
|
25190
|
|
Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması
|
07.04.2004
|
22.06.2005
|
25853
|
|
Serbest Ticaret Anlaşması
|
07.04.2004
|
28.12.2004
|
25684 (Mükerrer)
|
|
Türkiye-Fas 8. Dönem KEK Toplantısı Protokolü
|
07.04.2004
|
26.06.2004
|
25504
|
|
Karayolları Ulaşımı Altyapısı Teknik ve Bilimsel İşbirliği Anlaşmasının
|
30.03.2005
|
07.01.2008
|
26749
|
|
Sağlık Alanında İşbirliğine Dair Anlaşma
|
30.03.2005
|
26.12.2007
|
26738
|
|
Türk Patent Enstitüsü ile Fas Sınaî ve Ticari Mülkiyet Ofisi (OMPIC) Arasında İşbirliği Anlaşması
|
26.05.2006
|
|
|
|
Su Alanında Teknik İşbirliği Anlaşması
|
26.11.2008
|
18.03.2009
|
27173
|
Başlıca İhraç Maddeleri : Giyim ve tekstil, elektronik parçalar, inorganik kimyasallar, transistörler, ham madenler, gübre (fosfat dahil), petrol ürünleri, narenciye, sebze, balık
Başlıca İthal Maddeleri : Ham petrol, kumaş, telekomünikasyon teçhizatı, buğday, gaz ve elektrik, transistörler, plastik
İhracatında Başlıca Ülkeler : İspanya %21.2, Fransa %19, İtalya %4.9, İngiltere %4.6, Hindistan %4.2 (2007)
İthalatında Başlıca Ülkeler : Fransa %16.1, İspanya %13.6, ÇHC %7.3, İtalya %6.7, Suudi Arabistan %6.4, Almanya %5.9, ABD %4.5, Hollanda %4.1 (2007)
Serbest Ticaret Anlaşması
Türkiye-Fas Serbest Ticaret Anlaşması 7 Nisan 2004 tarihinde iki ülke Başbakanları tarafından Ankara'da imzalanmış ve 1 Ocak 2006 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması
Türkiye Cumhuriyeti ile Fas Krallığı arasında "Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme ve Vergi Kaçakçılığına Engel Olma Anlaşması", 07.04.2004 tarihinde Ankara'da imzalanmış olup, 18.07.2006 tarihinde yürürlüğe girmiş ve sözkonusu Anlaşmanın hükümleri 01.01.2007 tarihi itibariyle uygulanmaya başlanmıştır.
İkili Ticaret Verileri ($)
|
YILLAR
|
İHRACAT
|
İTHALAT
|
DENGE
|
HACİM
|
|
1999
|
90.444.182
|
44.468.557
|
45.975.625
|
134.912.739
|
|
2000
|
70.413.097
|
72.983.361
|
-2.570.264
|
143.396.458
|
|
2001
|
98.149.000
|
38.193.569
|
59.955.431
|
136.342.569
|
|
2002
|
138.330.675
|
68.314.867
|
70.015.808
|
206.645.542
|
|
2003
|
180.779.232
|
76.989.910
|
103.789.322
|
257.769.142
|
|
2004
|
330.058.660
|
105.778.116
|
224.280.544
|
435.836.776
|
|
2005
|
370.824.723
|
143.231.172
|
227.593.551
|
514.055.895
|
|
2006
|
551.377.105
|
173.902.433
|
377.474.672
|
725.279.538
|
|
2007
|
721.594.690
|
198.460.090
|
523.134.600
|
920.054.780
|
|
2008
|
957.784.423
|
360.519.629
|
597.264.794
|
1.318.304.052
|
İkili Ticarette Başlıca Maddeler ($)
İhracat
|
SITC
|
Madde adı
|
2006
|
2007
|
2008
|
|
67
|
Demir ve çelik
|
293.672.401
|
318.036.782
|
456.125.870
|
|
65
|
Tekstil elyafı ve mamulleri
|
63.730.386
|
109.997.600
|
127.383.303
|
|
78
|
Kara ulaşım araçları
|
54.729.271
|
77.692.722
|
82.784.713
|
|
72
|
Belirli sanayi kollarında kullanılan makina ve cihazlar
|
28.056.291
|
39.327.502
|
51.446.398
|
|
77
|
Elektrikli makina ve cihazlar
|
15.261.269
|
27.186.276
|
43.204.603
|
|
33
|
Taşkömürü katranı ve ham petrolden ürünler
|
7.054.219
|
8.211.710
|
30.970.607
|
|
74
|
Değişik sanayi kollarında kullanılan makina ve cihazlar
|
7.622.103
|
20.000.421
|
26.863.689
|
|
69
|
Metallerden nihai ürünler
|
16.418.219
|
24.832.173
|
23.919.039
|
|
73
|
Metal işleme makinaları
|
2.821.859
|
12.018.729
|
15.673.110
|
|
62
|
Kauçuk ve mamulleri
|
6.274.755
|
9.392.502
|
12.885.897
|
|
66
|
Metal dışı mineral mamuller
|
3.783.253
|
7.924.428
|
9.144.596
|
|
89
|
Çeşitli mamul eşya
|
4.273.054
|
10.896.729
|
8.609.114
|
|
26
|
Tekstil lifleri
|
7.125.914
|
7.455.549
|
7.836.925
|
|
84
|
Giyim eşyası ve aksesuarları
|
2.649.370
|
3.712.188
|
5.057.878
|
|
82
|
Mobilyalar
|
2.810.436
|
3.086.818
|
4.905.258
|
|
58
|
Plastikten mamuller
|
2.336.111
|
4.261.138
|
4.810.441
|
|
05
|
Sebzeler, meyvalar ve mamulleri
|
2.389.053
|
1.131.177
|
4.568.746
|
|
55
|
Uçucu yağlar, yüzey aktif maddeler, temizlik patları, boyaları
|
3.843.160
|
4.890.310
|
4.042.072
|
|
07
|
Kahve, çay, baharat, kakao ve hülasaları
|
3.609.109
|
6.689.532
|
3.616.480
|
|
71
|
Enerji üreten makina ve cihazlar
|
1.835.896
|
1.374.052
|
3.551.531
|
|
57
|
Plastikler ve mamulleri
|
1.625.458
|
2.499.043
|
2.789.181
|
|
52
|
Anorganik kimyasallar, radyoaktif, nadir elementlerin bileşikleri
|
593.500
|
1.203.362
|
2.606.806
|
|
81
|
Sıhhi tesisat, ısıtma, aydınlatma ile ilgili çeşitli eşya
|
1.513.446
|
1.796.193
|
2.599.776
|
|
59
|
Kimya sanayiinin diğer ürünleri
|
748.074
|
2.016.772
|
2.518.464
|
|
64
|
Kağit-karton ve kağit, karton esasli mamuller
|
1.178.122
|
1.620.938
|
2.289.117
|
|
|
Diğer
|
15.422.376
|
14.340.044
|
17.578.104
|
|
|
Genel toplam
|
551.377.105
|
721.594.690
|
957.781.718
|
İthalat
|
SITC
|
Madde adı
|
2006
|
2007
|
2008
|
|
52
|
Anorganik kimyasallar, radyoaktif, nadir elementlerin bileşikleri
|
34.188.318
|
48.265.437
|
126.530.996
|
|
27
|
Mineral maddeler, gübre ham maddeleri
|
18.133.926
|
14.845.349
|
65.467.489
|
|
84
|
Giyim eşyası ve aksesuarları
|
26.809.610
|
34.100.740
|
43.131.662
|
|
28
|
Metal cevherleri, kırıntı, döküntü, hurdaları
|
17.192.442
|
27.229.185
|
32.108.905
|
|
68
|
Demir dışı metaller, mamulleri
|
6.682.815
|
9.639.312
|
19.854.940
|
|
25
|
Odun hamuru ve kağıt döküntüleri
|
16.256.152
|
20.505.187
|
18.588.354
|
|
67
|
Demir ve çelik
|
31.219.644
|
12.235.535
|
16.624.445
|
|
08
|
Hububat sapları ve kavuzları, gıda sanayi kalıntıları, yemler
|
1.963.707
|
2.164.772
|
6.525.088
|
|
03
|
Balıklar, balık müstahzarları
|
9.063.960
|
7.023.260
|
6.396.480
|
|
77
|
Elektrikli makina ve cihazlar
|
6.445.545
|
9.354.967
|
6.182.436
|
|
33
|
Taşkömürü katranı ve ham petrolden ürünler
|
|
|
4.587.581
|
|
65
|
Tekstil elyafı ve mamulleri
|
962.104
|
1.409.484
|
2.702.060
|
|
66
|
Metal dışı mineral mamuller
|
446.367
|
1.612.663
|
2.422.204
|
|
85
|
Ayakkabılar vb.eşya
|
2.555.171
|
3.021.287
|
2.231.215
|
|
61
|
Hazir deriler, postlar ve mamulleri
|
11.489
|
6.567
|
1.667.846
|
|
57
|
Plastikler ve mamulleri
|
128.227
|
1.110.949
|
1.533.715
|
|
07
|
Kahve, çay, baharat, kakao ve hülasaları
|
520.758
|
1.300.480
|
1.372.275
|
|
81
|
Sıhhi tesisat, ısıtma, aydınlatma ile ilgili çeşitli eşya
|
229.253
|
433.007
|
980.095
|
|
89
|
Çeşitli mamul eşya
|
98.644
|
508.593
|
546.389
|
|
78
|
Kara ulaşım araçları
|
8.528
|
186.543
|
327.023
|
|
|
Diğer
|
985.773
|
3.506.773
|
738.431
|
|
|
Genel toplam
|
173.902.433
|
198.460.090
|
360.519.629
|
Türkiye-Fas ticari ve ekonomik iliskileri, 16.5.1972 tarihinde imzalanan Ticaret Anlasması ile baslamıstır. Ardından 26.6.1984 tarihinde imzalanan Ekonomik, Bilimsel ve Teknik İsbirligi Anlasması çerçevesinde devam etmistir. Bu çerçevede, Türkiye-Fas 8. Dönem KEK Toplantısı, Fas
Basbakanı Sayın Driss Jettou’nun Türkiye’yi ziyareti vesilesiyle 5-7 Nisan 2004 tarihleri arasında Ankara’da gerçeklestirilmistir.
28 Aralık 2004 tarihinde ülkemiz tarafından onay islemleri tamamlanan Serbest Ticaret Anlasması’nın (STA) Fas tarafından onaylanması 29 Kasım 2005 tarihi itibariyle gerçeklesmistir.
Bu çerçevede STA 1 Ocak 2006 tarihi itibariyle yürürlüge girmis bulunmaktadır.
Kaynak: www.kto.org.tr
|
