|
AB’nin Ortak Ticaret Politikası, ürünlerin serbest dolaşımını ve bu çerçevede, Türkiye-AB entegrasyonunun en temel yönlerinden biri olan Gümrük Birliği’ni içermesi nedeniyle büyük önem taşır.
AB’nin Ortak Ticaret Politikası, birbirini tamamlayan iç (malların serbest dolaşımı) ve dış (ortak dış ticaret politikası) düzenlemelerden oluşur. Düzenlemelerin doğal bir sonucu olarak ortaya çıkan dış düzenlemeler, üye ülkelerin 3’üncü ülkelere karşı ortak bir politika sürdürmesi ve ekonomik entegrasyon sürecinin gerçekleşmesi açısından önem taşır.
Diğer taraftan, AB’nin oluşum sürecinin başından beri ihtiyaç duyduğu Ortak Ticaret Politikası’nı, özellikle 20’nci yüzyılın 2’nci yarısında ortaya çıkmış dinamiklerden ayrı düşünmek mümkün değildir. Ortak Ticaret Politikası, Dünya Ticaret Örgütü’nün (DTÖ) kurulması ile sonuçlanan Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Anlaşması (GATT) sürecinden hem etkilenmiş, hem de bu süreci etkilemiştir. Diğer bir deyişle, ticaret, AB’nin içteki entegrasyon süreci kadar, dış dinamiklerden de etkilenerek düzenlediği bir alandır.
AB, iç pazar oluşumunu tamamladıktan sonra, benimsediği korumacı yaklaşımdan uzaklaşarak, Ortak Ticaret Politikası’nı, küreselleşmeye yön vermek üzere bir araç olarak kullanmaya başlamıştır. Bu bağlamda, gelişime odaklanan bir çerçeve içinde, 2’li ve bölgesel anlaşmalar imzalayarak, dünya ticaretini belirleyen bir aktör haline gelmiştir. Bu durum, ticaretin küresel düzeyde daha serbest hale gelmesine de katkı sağlamıştır. Ayrıca, ortak bir ticaret politikası uygulanması, Birlik ülkelerine, uluslararası müzakerelerde tek tek hiç bir zaman ulaşamayacakları bir müzakere gücü de kazandırmıştır.
AB’nin ekonomik entegrasyon sürecinin nihai hedefi, “malların, kişilerin, hizmetlerin ve sermayenin, serbest dolaşımının güvence altına alındığı bir iç pazar oluşturmak” olarak ifade edilebilir.
Ortak Ticaret Politikası’nı oluşturan unsurlar, Avrupa Topluluğu’nu Kuran Antlaşma’nın (ATA) 23’üncü maddesinde açıkça belirtilir. Bu maddede, Topluluğun, tüm malların serbestçe dolaştığı bir gümrük birliğine dayandığı belirtilir. Aynı maddeye göre Gümrük Birliği, üye ülkeler arasında ithalat ve ihracat gümrük vergileri ile eş etkili diğer resim, harç ve vergileri kapsadığı gibi, 3’üncü ülkelere karşı Ortak Gümrük Tarifesi (OGT) uygulamayı da içerir.
Kaynak: Bu yazı, Kolay İletişim tarafından, KobiFinans için, İktisadi Kalkınma Vakfı'nın verilerinden derlenmiştir.
www.ikv.org.tr
|