Azerbaycan 1991'de bağımsızlığını aldıktan sonra, özellikle geçiş döneminin ilk yıllarında ekonomik alanda düşüşler olmuş ve para birimi olarak manat’a bağlı kalmıştır. Verimli tarım arazileri, doğalgaz, petrol ve demir cevheri bakımından zengin kaynaklara sahip olan Azerbaycan'ın ham petrol üretimi 1991'de 12 milyon tona yaklaşmıştır. Doğal gaz üretimi ise 1991'de 11 milyon metreküp'e ulaşmıştır. Ülkenin toplam doğalgaz rezervi 118,65 milyar metreküp, petrol rezervleri de 8 milyar varil olarak hesaplanmaktadır.
Tarım ve Hayvancılık
Azerbaycan’ın yüzde 7’si tarıma elverişli topraklara sahiptir. Bu tarım topraklarının büyük bölümü de Kura ve Aras nehirleri etrafında olup, ülkede, tarım büyük ölçüde sulamaya dayalıdır. Yetiştirilen başlıca ürünler tahıl, meyve, pamuk, çay, tütün ve üzümdür. Ayrıca, dut ağacından yılda 5.000 ton ipek kozası elde edilir.
Azerbaycan tarımında ve ekonomisinde hayvancılığın da büyük yeri bulunuyor. En son verilere göre Azerbaycan’da 1,5 milyon sığır, 5 milyon koyun, 30 milyon kümes hayvanı bulunuyor.
Sanayi Ürünleri
Ülkede üretimi yapılan ağır sanayi ürünleri enerji, metalurji, makine, imal, kimya ve orman ürünleri olarak sıralanırken, hafif sanayi ürünleri ise dokuma, dikiş, deri, kürk ve kundura olarak sıralanıyor.
Gelişmiş bir ulaştırma sistemine sahip olan Azerbaycan'da 2.090 kilometre demiryolu ve 30.400 kilometre karayolu bulunuyor. Deniz ulaşımı ise Hazar Denizi yoluyla yapılıyor. Bakü hava limanından yapılan hava ulaşımı, İstanbul, Paris, Moskova, Taşkent, Astana, Bişkek, Pekin gibi dünyanın diğer bölgeleriyle bağlantılıdır.
Eğitim
Azerbaycan’da eğitimin diğer Türk devlet ve topluluklarına göre çok daha ileride olduğu görünüyor. 1991 verilerine göre, 4.775 okulda 1,5 milyon öğrenci eğitim alıyor.
Azerbaycan da 6.500 kültür tesisi, 4.605 adet kütüphane, 125 müze, 125 müzik okulu, 43 halk tiyatro salonu, 3.680 kültür evi bulunuyor. Bakü-Azerbaycan Devlet Üniversitesi ve buna bağlı Enstitüler bütün bilimsel, teknik, sağlık, sanat kollarını içerir boyutlardadır.
Sağlık
Azerbaycan'da sağlık hizmetleri verilirken üçlü bir sistem uygulanıyor. Buna göre;
* İlk müdahale sağlık memurlarıyla yapılıyor,
* Bunların yetersiz kalması halinde hastalar, hastanelere gönderiliyor,
* Hastanelerin yetersizliği durumunda ise hastalar üniversitelerdeki araştırma hastanelerine yollanıyor. Böylece Azerbaycan halkı sağlık hizmetlerinden eşit bir şekilde yararlanabiliyor.
Kaynak: Bu yazı, www.kobifinans.com.tr için hazırlanmıştır.
|
