|
1980 yılından itibaren Polonya’nın Türkiye’de dört adet (Yatağan, Yeniköy, Kemerköy, Tunçbilek) termik santral projesini üstlenmesi ve bu santrallerde kullanılacak malzemeyi Türkiye’ye ihraç etmesi 1991 yılına kadar Türkiye aleyhine olan dış ticaretin ana nedenidir.
Polonya Türkiye’ye tanımış olduğu “En Ziyade Müsaadeye Mazhar Ülke” statüsünü 1990 yılında kaldırmıştır. 1991 Yılına kadar Polonya ile ticaret sürekli olarak Türkiye aleyhine gelişmiş, ancak, bu dönemde ihracatımızın artış ve ithalatımızın ise azalış trendine girdiği 1992 yılından itibaren ise denge lehimize dönmüştür.
1990-1995 yılları arasında Polonya’ya ihracatımız üç kat artmasına rağmen ithalatımızdaki azalış sürdüğünden dolayı toplam ikili ticaret hacmimiz genel olarak aynı düzeyde kalmıştır.
Polonya’nın AB ile 1992 tarihinde imzalamış olduğu Ortaklık Anlaşması neticesinde tedrici olarak tanınan gümrük indirimleri, Türk ürünlerinin rekabet gücünü menfi yönde etkilemiş ve 1995-1999 döneminde en önemli rakiplerimiz konumunda olan AB ve EFTA ülkeleri elde ettikleri imtiyazların da etkisiyle Polonya pazarında etkinliklerini arttırmışlardır. Bu çerçevede, Türkiye’nin Polonya’ya yönelik ihracatı sırasıyla 1999 yılında %24, 2000’de ise %21 düzeyinde azalma göstermiştir.
Türk ihraç ürünlerinin AB menşeli ürünler ile aynı koşullarda rekabet edebilmesi amacıyla dört yıllık süre zarfında devam eden Serbest Ticaret Müzakereleri 1999 Ekim ayında sonuçlandırılmıştır. 2000 Mayıs ayında yürürlüğe giren Polonya-Türkiye Serbest Ticaret Anlaşması, Tekstil-konfeksiyon dışında (konfeksiyon ürünleri kademeli olarak liberalize edilerek 2002 Ocak ayı itibariyle tamamen sıfırlanmıştırr) tüm sanayi sektörlerinde ürünlerimize sıfır gümrük vergisi ile Polonya piyasasına girme imkanı getirmiştir. Diğer taraftan tarım ürünlerinde belirli kategorilerde tarife kotaları dahilinde 3. ülkelere göre önemli avantajlar elde edilmiştir.
Polonya pazarına yönelik ihracatımız 2001 yılı başından itibaren olumlu bir seyir izlemeye başlamıştır. Başta tekstil hammaddeleri, konfeksiyon ürünleri, otomotiv ana ve yan sanayi, elektrik-elektronik sektörleri olmak üzere 2004 yılında toplam ihracatımız geçen yılın aynı dönemine göre % 44 oranında artarak 696 milyon dolara ulaşmıştır. Buna karşın Polonya’dan ithalatımız ise % 142’lik bir artışla 995 milyon dolara ulaşmıştır.
Kaynak:www.dtm.gov.tr
|