Dünya hidrokarbon rezervlerinin yaklaşık % 70'ine sahip olan Ortadoğu, Hazar Havzası ve Güney Akdeniz ülkeleri ile batıdaki önemli enerji tüketicisi ülkeler arasında yer alan Türkiye, sözkonusu enerji kaynaklarının talep merkezlerine ulaştırılmasında üzerine düşen gayreti gösteriyor. Bu gayret ve sorumluluk çerçevesinde ilk adım, güney komşumuz olan Irak'ın ham petrolünün Akdeniz üzerinden dünya pazarlarına ulaştırılması amacıyla 70'li yıllarda inşa edilen Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı olmuştur. 1974 yılında Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı'nın yapımı ve işletilmesi için kurulan ‘BOTAŞ Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş.’ 30 yıllık geçmişinde boru hattı ile ham petrol taşıma kapasitesini yılda 35 milyon tondan 80.2 milyon tona, 1987'den bu yana yürütmekte olduğu doğal gaz taşımacılığı ile ticaretini de 15 yılda 35 misli büyüterek yılda 17.4 milyar m3'e çıkarmıştır.
Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı 27 Ağustos 1973 tarihinde, Türkiye Cumhuriyeti ile Irak Cumhuriyeti Hükümetleri arasında Ham Petrol Boru Hattı Anlaşması çerçevesinde imzalandı. Irak'ın Kerkük ve diğer üretim sahalarında üretilen ham petrolün Ceyhan (Yumurtalık) Deniz Terminaline ulaştırılması amacıyla inşa edilmiştir. 40 çapında, 986 km. uzunluğundaki ilk hat 1976 yılında işletmeye alınmış ve ilk tanker yüklemesi 25 Mayıs 1977 tarihinde gerçekleştirildi. Yıllardır Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı ile birlikte dahili hatlardan da ham petrol taşımacılığı yapan BOTAŞ'ın, ülkemizde küreselleşme yolundaki bir başka önemli adımı da Bakü-Tiflis Ceyhan Ham Petrol Boru Hattı Projesi olup, inşaatı devam eden bu hattan da, Hazar Havzasında yer alan Azerbaycan ve diğer kardeş ülkelerin ürettiği ham petrol dünya pazarlarına ulaştırılacak; bu bağlamda Ceyhan da önemli petrol pazarlarından biri haline gelecektir.
Irak'ta bulunan doğalgaz sahalarının geliştirilerek, üretilecek olan 10 Milyar m3/yıl gazın bir boru hattı ile Türkiye'ye getirilmesi amaçlanıyor. 26 Aralık 1996 tarihinde, Ankara'da, iki ülkenin ilgili Bakanları tarafından, yılda 10 Milyar m3 gazın inşa edilecek bir boru hattı ile Irak'tan Türkiye'ye ihracı hususunda bir çerçeve anlaşması imzalandı. Projede Türk tarafı olarak, BOTAŞ, TPAO ve TEKFEN yer alıyor. Projeye katılım için başvuru yapan firmaların başvurularının değerlendirilmesi sonucunda; Upstream faaliyetleri için Proje lideri olarak ENI-Agip, Midstream faaliyetleri için ise Gaz de France (GDF) koordinatör olarak görevlendirildi. Doğal Gaz Piyasası Kanunu'nda Irak gazı ile ilgili herhangi bir husus yer almadığı için Projenin Türkiye üzerinden Avrupa'ya gaz arzı sağlayacak şekilde yeniden değerlendirilmesi öngörülüyor.
Kaynak: www.botas.gov.tr
|
En Çok Okunanlar 
