Türkiye’de 1987 yýlýnda 7 olan Fransýz þirket sayýsý 20 yýlda 260’a çýktý. 18 yýldýr Türkiye’de yaþayan Türk Fransýz Ticaret Derneði Baþkaný ve yatýrým danýþmaný Yves-Marie Laouenan büyümenin çok hýzlý olduðunu ama hala Fransýzlarýn Türkiye’yi tanýmadýklarýný söylüyor. Türkiye’yi Fransýzlara anlatmak için bir rehber hazýrlayan dernek, sayfalarýnda Türkiye’de görev yapan 15 Fransýz CEO’nun görüþlerinden oluþan bir araþtýrmaya yer verdi. Araþtýrmayý deðerlendiren Laouenan, "Türkler kendilerini iþlerine adýyorlar, bu zihniyet artýk Batý Avrupa’da yok" diyor.

Türk-Fransýz Ticaret Derneði Baþkaný Yves-Marie Laouenan Fransýz bir baba ve Hollandalý bir annenin oðlu olarak Hollanda’da dünyaya geldi. Babasý diplomat olduðu için çocukluðu Ýtalya, Güney Afrika, Ýsveç gibi pek çok farklý ülkede geçti. 17 yaþýna geldiðinde Almanya’ya giden Yves-Marie Laouenan, Alman ve Fransýz Hukuku üzerine eðitim aldý. Daha sonra eðitimine ticari hukuk ve Avrupa Hukuku üzerinde devam eden Laouenan Brüksel’de Avrupa Birliði’nde memur olmak istiyordu fakat bir süre sonra bürokrasiden hoþlanmadýðýný anlayýnca iþ dünyasýna girmeye karar verdi. Kendi þirketini kurarak Almanya’da yedek parça distribütörlüðü yaptý. 27 yaþýna geldiðinde Fransýz Hükümeti, askerlik görevi için onu aradý. Fransýz olmasýna raðmen hiç Fransa’da yaþamamýþ olan Laouenan, askerliðini de Almanya’da yaptý. Bu sýrada þirketini de kapatmak zorunda kaldý. Askerlikten sonra Fransýz Ekonomi Bakanlýðý’ndan aldýðý teklifle 1975’de 28 yaþýndayken Stuttgart’da ticaret ateþesi olarak çalýþmaya baþladý.

Stuttgart’da 2 yýl boyunca Fransýz Ticari Delegasyonunun baþýnda bulunan Laouenan, ayný zamanda otomotiv endüstrisinde uzmanlaþtý. 8 yýl sonra Doðu Almanya’da ticaret ateþesi olarak çalýþmaya baþladý. Doðu Almanya’da 4 yýl çalýþtýktan sonra Düseldorf’da Fransýz Alman Ticaret Odasý’nýn Genel Sekreteri oldu. 1986 yýlýnda Paris’te tanýþtýðý Türk Fransýz Ticaret Odasý Müdürü olan Tülay Karayaprak’la evlenince Fransýz Ticaret Ateþesi olarak 1987’de Ýstanbul’a geldi. 7 sonra eþinden boþandý ama Türkiye’de yaþamaya devam etti. 5 yýl diplomat olarak çalýþtýktan sonra Set Group Çimento’nun Genel Müdürü olan Laouenan, 2 yýl sonra kendi danýþmanlýk firmasý LDS Consulting’i kurdu. Türkiye’ye gelmek isteyen Fransýz þirketlerine danýþmanlýk hizmeti veren Laouenan’ýn ilk müþterisi Sodexho oldu. Daha sonradan Carrefour’un yüzde 45’ini alacaðý Cora ve ardýndan Bull gibi firmalarla çalýþan Yves-Marie Laouenan, Carrefour, Champion, Heimann, A-Raymond, E.M.T., GIE Dounaexport gibi firmalara da danýþmanlýk verdi.

Þirket Sayýsý 20 Yýlda 7’den 260’a Çýktý
Yves-Marie Laouenan, 1987 yýlýnda Türkiye’ye ilk geldiðinde Air France da dahil olmak üzere sadece 7 Fransýz þirketi vardý. Bugün sayýlarý 260’ý bulan Fransýz þirketleri 45 binde fazla kiþiye istihdam saðlýyor. Türkiye’de sadece 4.600 Fransýz vatandaþýnýn yaþamasýnýn tuhaflýðýnýn altýný çizen Laouenan, "20 yýlda 7 þirketten 260 firmaya ulaþmasý çok iyi bir rakam. Bu büyük bir artýþ ama Fransýzlar’n Türkiye hakkýndaki bilgileri hala çok çok zayýf. 75 milyonluk bir pazar ve Gayrisafi Milli Hasýla’sý her yýl büyüyen bir ülke olarak ticari açýdan çok ilgi çekici olmasýna raðmen Fransýzlar için bugün bile hala Osmanlý Türkiye’si var. Modern Türkiye’nin tanýtýmý yeterince yapýlmýyor. Bu sadece Fransa için deðil, Almanya, Hollanda ve Batý Avrupa’da da geçerli" diyor.

En Büyük Avantaj Ýþ Gücü
Türkiye’deki Fransýz þirketlerinde çalýþan Fransýz yönetici sayýsýnýn azlýðýna dikkat çeken Laouenan, "Buraya ilk geldiklerinde ülkeyi bilmiyorlar ama insan kaynaklarýnýn da hemen farkýna varýyorlar. Genç, teknik bilgiler baþta olmak üzere oldukça iyi eðitimli, iyi üniversitelerden mezun olmuþ, Ýngilizce, Fransýzca ve Almancayý çok iyi bilen kiþilerden oluþuyor çalýþanlar. Bu insanlar az bulunur. Ýþlerine kendilerine adamýþlar ki bu zihniyet artýk Batý Avrupa’da yok. Örneðin Fransýzlar haftada 35 saat çalýþýyor. Türk yöneticiler baþarýlarýndan dolayý yavaþ yavaþ diðer ülkelere de gönderiliyor."

Türklerin Artýlarý

>>Sýcaklýk ve iletiþim kurmaya açýk olma

>>Dinamizm, baþarýya istekli olmak

>>Motivasyon; iþe adanmýþlýk; iþ disiplini

>>Esneklik; çözüm odaklýlýk

>>Diðer kiþilere ve kültürlere tolerans; açýk fikirlilik, kozmopolitanlýk

>>Ýyimserlik, dýþa dönük hayat biçimi, yemekten ve içmekten zevk almak

Türklerin Eksileri

>>Yönetimin karýþýklýðý ve etkisizliði

>>Türklerin, genelde milliyetçi duygulara dayanan hassaslýk. (Türkler özellikle, üniter yönetim konusundaki eleþtirilerde hassaslar.)

>>Zaman yönetimi zaafý; planlarýn ve sözlerin son dakikada deðiþmesi

>>Kýsa görüþlülük ve kýsa vadeli düþünme.

Fransýz CEO’larýn Gözünde Türk Çalýþanlar
Fransýz-Türk Ticaret Derneði, Fransýzlar’a Türkiye’yi daha iyi tanýtmak için hazýrladýðý rehberde Türkler’le çalýþan Fransýz CEO’larýn görüþlerini konu alan bir araþtýrmaya da yer verdi. Boðaziçi Üniversitesi’nde Avrupa Birliði üzerine master yaptýðý dönemde Behice Ertunu, Türkiye’deki Fransýz CEO’larla derinlemesine görüþmeler yaparak onlarýn Türk çalýþanlar hakkýndaki görüþlerini derledi. Ertunu, araþtýrma için Avensis Sanofi, Calyon Bank Turk, Arkema, Oyak Renault, Lafarge Turkiye, Carrefour, Danone, Air France, Coface, Axa Oyak, Gefco, L’Oreal, Schneider Elektrik, Total Oil, Gras Savoy’nýn en tepe Fransýz yöneticileri ile görüþtü. Araþtýrmaya katýlan yöneticilerin Türkiye’de en az 3 yýl deneyimli olmasýna dikkat edildi. Katýlanlardan 14’ü Türkiye’ye kýsa bir ziyaret yapmýþ olmasýna raðmen Türkiye algýlarý büyük þekilde aynýydý. Katýlýmcýlarýn en iyisi Türkiye hakkýnda tarafsýz ama çoðunlukla negatif bir tablo çiziyorlardý. Onlar için Türkiye’de olmanýn en motive eden yaný pazardaki rekabet ortamýydý. Pek çoðu için Türkiye büyük ve umut vaat eden bir pazardý ve son derece istikrarsýz bir ekonomi ve politika ortamýnda "Kim Türkiye’de baþarýlý olursa her yerde baþarýlý olur" anlayýþý hakimdi. Ýþte araþtýrmadan bazý veriler.

Negatif Mitoslar Olumsuz Önyargýlar
Yöneticilerin pek çoðu için Türkler, Arap veya Ortadoðulu’ydu. Türklerin imajý Kuzey Afrikalýlarýnkine yakýndý ama Atatürk ve Osmanlý Ýmparatorluðu’nun görkemi sayesinde daha iyi bir pozisyondaydý. Hepsi Atatürk ve Osmanlýyý biliyordu, ve en þaþýrtýcý tarafý hepsi Viyana kapýlarýndaki Osmanlý kuþatmasý hakkýnda da bilgi sahibiydi. Hepsi Türkler hakkýnda negatif mitoslarla büyümüþlerdi. Bir yönetici yurt dýþýndaki Türkler için "Onlar sadece fiziksel olarak deðil davranýþ olarak da farklý. Hep iç dönükler" derken diðer bir yönetici Champs-ElysŽes’deki Fransýz Konsolosluðu’nun kirliliðini ve yavaþlýðýný eleþtiriyor. Yöneticilerin çoðu Türkiye hakkýnda negatif imaja sahip olduklarý için buraya gelirken yeni yaþam stillerini hakkýndaki beklentilerini de an aþaðý çekmiþlerdi. Katýlýmcýlar çalýþanlarýn yeteneklerinin de çok þaþýrtýcý olduðunu vurguluyorlar. Sadece yetenekleri deðil, kiþilikler ve kültürel özelliklerinin de kendilerini çok etkilediðini söylüyorlar. Gençlik ve dinamizmin yöneticilerin ilk izlenimlerinde en çok sözünü ettikleri iki kelime. Bu iki kavramý globallik, gürültü, kalabalýk ve sýnýflar arasýndaki görünür ayrýlýklar takip ediyor. Politik ve ekonomik istikrar Türkiye’de iþ yapmaya karar vericiler için daima en büyük sorun ama tüm katýlýmcýlar Türkiye’de bir yabancý yönetici olmalarýnýn onlar için eþsiz ve deðerli bir deneyim olduðunda hem fikir.

Türkler Son Dakikacý, Fransýzlar Ýse Daha Planlý

>>Ýnsanlarla, farklý kültürlerle rahatça iletiþim kurabilmek Türkler ve Fransýzlar arasýndaki en büyük ortak özellik.

>>Türklerin yüksek sorumluluk alma, motivasyon ve kendilerini iþe adama gibi özellikleri Fransýzlarla karþýlaþtýrýldýðýnda en önemli özellik olarak ortaya çýkýyor. Tüm Fransýz yöneticiler Türklerin kendilerini yaptýklarý iþe adamalarý konusunda hemfikirler. Baþarýya kendilerini adamalarý onlarýn saatten baðýmsýz çalýþma huylarýný da açýklýyor diyorlar. Ýçlerinden biri "Fransýzlarýn kaybettiði bu direnme gücüne sahipler" diyor.

>>Þu açýk ki Türkler özel yaþantýlarýný iþ yaþantýlarýndan ayýrmýyorlar. Araþtýrma gösteriyor ki iþ Türkler ve Avrupalýlar için farklý anlamlar taþýyor. Bir Türk için iþ bir yaþama yolu, bir kurtuluþ anlamý taþýyor. Ýþ önemli, iþe saygý duyulmalý ve kiþilik kazandýrýlmalý.

>>Türkler, Fransýzlardan daha esnek ve çözüm odaklý, ama planlamada tam tersi. Somut gerçekler ve planlar, yönetim ve karar verme sürecinin özünü oluþturuyor. Uzun dönem planlar Fransýz iþ kültürünün iskeletini oluþtururken, Türkler son dakikada spontane davranmaya meyilliler.

>>Türkler daha çok risk alýyor. Katýlýmcýlar Türklerin giriþimciliði ve motivasyonu konusunda hemfikirler.

>>Türkler ve Fransýzlar arasýndaki diðer bir farklýlýk, gücü yorumlamalarý ve otoritiye olan davranýþlarý. Türkler patronlarýn kararlarýna saygýlý ve son kararý sorgulayýp, analiz etmiyorlar, bununla beraber Fransýzlar ise nedenleri sorgulamaya, kararlarla mücadele etmeye daha meyilli. Bu (Türkler açýsýndan) disiplini ve sorumluluðu beraberinde getirirken, yaratýcýlýðý azaltýyor.

>>Türkler, Fransýzlar’a göre gerektiðinde kurallarý daha kolayca yýkabiliyorlar.

>>Fransýz yöneticiler, Türk medyasýnýn aksine Türkiye’de rüþvetin yaygýn olmadýðýný söylüyorlar.

>>Türkiye’de iþ dünyasý, Türk toplumu ile zýtlýklar gösterebiliyor. Örneðin, Türk toplumu erkek egemen gibi gözükse de iþ dünyasýndaki kadýn eþitliði þaþýrtýyor.

Kaynak: Hürriyet Ýnsan Kaynaklarý Gazetesi / Burcu Özçelik

www.yenibiris.com