İnsanlar, aynı olumsuz koşullarla karşı karşıya geldikleri halde, yaşadıkları çok farklı olabiliyor... Deprem gibi toplu yaşanan felaketler ya da işten çıkarmalar sonucunda, insanların tepkilerine baktığımızda, geniş bir yelpazede değişik davranışlar sergilendiğini görüyoruz.
Bu grupları birbirinden ayıran özellikler ne? Nasıl oluyor da, bir kısmı kalp krizi geçiriyor, depresyona giriyor ya da sabahtan akşama kadar düştüğü durumu kafasına takıp, zaten zor olan hayatı daha da zorlaştırıyor da, bir kısmı nerdeyse hayatı hiç etkilenmemiş gibi yaşamını sürdürmeye devam ediyor?
1980’de AT&T ve Bell tröstü dağıldı ve birçok kişi işini kaybetti. Araştırmacı Salvatore Maddi, ekibiyle birlikte, zaten “dayanıklılıkla” ilgili bir araştırmayı Bell şirketinde başlatmıştı. İşten çıkarılmalar başlayınca araştırmayı kesmedi ve 12 yıl boyunca, hedeflediği kitleyi izledi. İnceledikleri şeylerden biri, dayanıklı olanlarla olmayanları “neyin ayırdığı” idi. Örneğin çocuklukta yaşadıkları bir şey fark ettiriyor muydu? Aile ilişkileri nasıldı?
Çocuklukta Stres
İlgi çekici bir bulgu, dayanıklı olan çalışanların diğerlerine göre, çocukluklarında daha çok stres yaşamış olmalarıydı. Yaşadıkları stresli durumlara, kendilerinde veya aile üyelerinde ciddi hastalıklar, boşanmalar, parasal sıkıntılar, işsizlik, aile üyelerinde alkol ya da madde bağımlılığı da dahildi.
Hedefe Odaklanmak
Dayanıklı çalışanların büyük kısmı, ‘Anne veya babalarının, onların belli bir yanlarını çok özel olarak algıladıklarını ve ön plana çıkardıklarını’ söylüyor. Bu çocukların anne ve babaları, onların belli yeteneklerini ya da becerilerini ön plana çıkarıp, ya onları destekliyorlar ya da çocuklarına evde bazı sorumluluklar veriyor. Bu çocuklar zamanla okulda, toplum hayatında ve iş yaşamında, mutlaka belli hedeflere odaklanan bir yaşam tarzı geliştiriyor.
Dayanıklılığı yüksek olan çalışanlar, çocukluklarında ne öğrendiler diye soracak olursak, şunları sıralayabiliriz:
1- Yaşama bağlanmayı,
2- Başlarına geleni olumlu bir biçimde etkilemeyi, yani yaşamı kontrol altında tutmayı,
3- Yaşamın akışı içinde meydana gelen değişiklikleri, gelişmelerini sağlayacak bir biçimde kullanmayı.
Buna karşılık, dayanıklılığı düşük olan bir kısım çalışanlar, çocukluklarında, anne ve babalarının kendilerinden ‘Aile normlarına, değerlerine ve kurallarına katı bir biçimde uymalarını’ istediklerini söylüyor. Ebeveynlerinin kendilerini öyle pek özel olarak algıladığını ve desteklediğini de pek hatırlamıyorlar.
Dayanıklılığı düşük grup, öğretmenlerinden çekiniyor ve uzak duruyor. Okulda gerekeni yapsalar bile, kendilerini tam anlamıyla vermiyor. Okulda başarılı olsalar da, sosyal açıdan kendilerini eksik hissediyor. Erken yaşlarda yaşamın sorunlarından kaçınmayı öğreniyor. Bu da, yaşama yabancılaşmayı getiriyor.
Kaynak: Bu haber, Kolay İletişim tarafından, KobiFinans için, İşte İnsan Gazetesi’nden derlenmiştir.
www.isteinsan.com.tr
|
