|
Eser hakları, Türkiye'de ve dünyada hala üzerinde en fazla tartışılan hassas konulardan biri. Bu konuda açılan yasal davaların sayısı da epey fazla. Eski yöntemlerle bir eseri korumanın en kesin çözümü, notere giderek eserinizi onaylatmak yani noter tasdikli hale getirmekle gerçekleşiyordu. Ancak girişimcilik, bu alanda da sınırları zorladı ve ortaya sanal ortamda eser haklarını koruyan “sahiplen.com” adıyla yeni bir site çıkarttı.
Bu fikrin yaratıcısı ise 28 yaşındaki girişimci Barış Ciner... Ciner, Marmara Üniversitesi İşletme Bölümü'nden mezun olduktan sonra, İngiltere'de Cambridge Üniversitesi'nde 1 yıl genel ve profesyonel iş İngilizcesi eğitimi almış. Türkiye'ye döndükten sonra 2008 yılında, e-imza, zaman damgası ve SSL sertifikaları satışı konusunda yetkili elektronik sertifika hizmet sağlayıcı şirket olan Türktrust'ın İstanbul satış distribütörlüğünü üstlenmiş.
Sahiplen.com fikri, Ciner'in distribütörlüğünü yaptığı Türktrust'ın “zaman damgası” ürününü tanıdıktan sonra ortaya çıkmış. Zaman damgası, 5070 Sayılı E-İmza Kanunu’nun 3'üncü maddesinde de belirtildiği gibi, “Bir elektronik verinin, üretildiği, değiştirildiği, gönderildiği, alındığı veya kaydedildiği zamanın tespit edilmesi amacıyla, elektronik sertifika hizmet sağlayıcısı tarafından e-imzayla doğrulanan kayıt” olarak tanımlanıyor.
İşte bu yönüyle, eser üreticilerinin kendi özgün çalışmaları üzerindeki hakkını koruma altına alıyor. Zaman damgasının bu özelliğini iyi bilen biri ve aynı zamanda küçük yaşlardan bu yana müzikle ilgilenen amatör bir müzisyen olarak Ciner, bu hizmeti insanlara tanıtmak amacıyla bir platform oluşturmak istemiş. Ciner, böylece üreten kişilerin eserlerini kolaylıkla sahiplenmelerini sağlamak amacıyla bu siteyi oluşturmaya karar vermiş.
Eser sahiplerinin, sahiplen.com'dan önce alternatifi olmayan noter kanalıyla eserlerini onaylatma sürecinde yaşadığı zorluklar ve çalışmaları üzerindeki haklarını yasal olarak koruma altına alamamaları sonucunda yaşadıkları sıkıntılar yüzünden yaratıcılıklarını körelttiğini görmek de, Ciner'in bu projeyi oluşturmasında etkili olmuş.
Hakları Koruyor Sahiplen.com'un amacı, site üzerinden yapılan onay işlemleriyle kişilerin yaratıcı fikirlerinin ve özgün eserlerinin, 5070 sayılı kanun ile koruma altına alınmasını sağlamak. Ayrıca, kişi veya kurumlar kendilerine ait olan web sitelerinin içeriklerini de site üzerinden sahiplenebiliyor.
Burada kişilerin sahip oldukları web sitesi içerikleri üzerinde hak iddia etmeleri gerektiğinde, o sitenin aynı zamanda alan adı sahibi olduklarını da ispatlamaları gerekiyor. Yani, size ait olmayan bir sitenin içeriğini sahiplenirseniz, gerçekte o sitenin alan adı başkasına ait olduğu için bir sonuç alamıyorsunuz.
Ciner, Türktrust ve Turkcell'in desteğinin kullanıcılara güven verdiğini söyleyen Ciner, siteye olan ilgiyi şöyle anlatıyor: “Özellikle amatör müzisyenler, logo çizimi yapanlar ve tasarımcılar, şiir ve blog yazarları, mimarlık ve çeviri büroları ile programcılar, bilim insanları ve araştırmacılar, siteyi yoğun olarak kullanıyor. Web site içeriklerini sahiplenenlerin sayısı da son günlerde ciddi bir artış gösteriyor. Şu an itibariyle, 1.300'e yakın üye sayısına ulaşmış durumdayız. Hedefimiz, 2010 yılının sonuna kadar üye sayımızı 10.000’e ulaştırmak.”
Kaynak: Bu yazı, www.kobifinans.com.tr için, Ekonomist Dergisi’nden derlenmiştir.
www.ekonomist.com.tr
|