Geçmiş kriz dönemlerine baktığımızda, hepsinde belli kayıplar olmasına karşın, krizlerle birlikte önümüze belli fırsatların da çıktığını, sistemimizi gözden geçirdiğimizi, reformları daha kolay yaptığımızı, üretimdeki faz değişikliğinden yararlandığımızı gösteriyor. Bu kriz döneminde de, önümüze yeni fırsatlar çıkacağını bilerek, onları nasıl daha iyi değerlendirebileceğimizin yollarını aramalıyız.
Her kriz döneminde Türkiye, hem kendine çekidüzen verip birtakım fazlalıklarından arınıp üretim yapısına çekidüzen veriyor, yeni fırsatlar yakalıyor, hem de dünya piyasalarını daha iyi algılama imkanı elde ediyor. Bu kriz döneminde de bir yandan bazı olumsuzluklar yaşanır, bazı şirketler sistem dışına çıkarken, bir yandan da bazı yeni fırsatlar ortaya çıkacaktır.
Bu yeni fırsat alanlarından bazılarını şöyle sıralayabiliriz:
* Kriz sonrasında, özellikle meta üretiminde yeni iş bölümleri ortaya çıkacak. Gelişmekte olan ülkeler için, bazı alanlarda üretimler cazibesini yitirecek. Bu da, Türkiye için eldeki üretim imkanları nedeniyle, bazı alanlarda cazibe merkezi olabilir. Bunun sonucunda yeni dönemde katma değeri daha yüksek üretim alanlarına sahip olabilir. Bunun bir örneğini, 1990'lı yıllarda Avrupalıların terk ettiği bazı olgunluk dönemi ürünlerinde yaşadık. Gümrük Birliği sonrası rekabet edemeyeceği düşünülen otomotiv sanayinde, beklenenin tam tersine büyük bir gelişme sağladık.
* Kriz dönemleri, üretimde bir faz değişikliğine öncü alanların ortaya çıkmasına yol açar. Bunu iyi değerlendiren, bazı sektörlere iyi odaklanan, o alanda teknoloji geliştirebilen gelişmekte olan ülkeler, sıçrama yapma imkanını elde eder. Bugün de, Türkiye doğru seçimler ve uygun yatırımlarla, bu imkanı yakalayabilme şansına sahip.
* Kriz dönemleri, kurumları gözden geçirmeye, çekidüzen verilerek işleyen kurumlar haline getirmeye dönük fırsatlar yaratır. Bir ülkenin en büyük zenginliklerinden biri, işleyen kurumlara sahip olmasıdır. Bu nedenle, kriz döneminde kurumlar gözden geçirilerek, işlerliklerinin artırılması çalışmaları yapılmalıdır. Bu da işleyen kurum sayısını artıracaktır.
Kriz dönemleri aynı zamanda soluklanma, yapılanları gözden geçirme, yeni dönemin fırsatlarını ele alma zamanıdır. Şimdi bizim yapmamız gereken budur. Kamu ve özel sektörüyle, siyasetçisiyle işbirliğini, ortak aklı geliştirmeyi, fırsatları birlikte ortaya çıkarmayı ele almalıyız…
Kaynak: Dünya Gazetesi
www.dunyagazetesi.com.tr
|