Kanadalı müzisyen Dave Carroll Amerikan havayolu şirketi “United Airlines” ile yaptığı uçuşta kırılan gitarının ve tazmin edilmeyen zararının öcünü oldukça acı bir yöntemle aldı. Başına gelenleri eğlenceli olduğu kadar iğneleyici bir kliple anlatan ve sosyal medyada milyonlarca kişiyle paylaşan müzisyenin tek kişilik eylemi, intikamın soğuk yenen bir yemek olduğunu ispatlar nitelikte.
Havayolu şirketini suçlayan klibin internette yayılmasıyla, havayolu şirketinin yalnızca dört günlük kaybı hisse senedi değerinde yüzde 10 düşüş ve 200 milyon dolara yakın zarar oldu!
Uzak coğrafyada yaşanan bu olumsuz durum, sosyal medyanın şirketler ve iş dünyası üzerindeki etkisine dair ne ilk ne de son örnek aslında. Sosyal medyanın patlama yaşadığı son iki yılda yalnızca Facebook, Twitter ya da FriendFeed gibi sitelerin uçarı sahipleri değil kullanıcıları da kazandı. 140 karaktere sığdırdıkları görüşleri ya da yalnızca kötü deneyimlerini paylaşmak için açtıkları Facebook sayfalarıyla artık tüketiciler hiç olmadığı kadar güçlü. Tabii bir o kadar da agresif…
Beklenen performansı veremeyen bir dizüstü bilgisayar, hizmetinden memnun kalınmayan internet sağlayıcısı ya da servisi beğenilmeyen bir restoran hakkındaki “acımasız gerçekler” önce bilgisayar ekranına, ardından da binlerce kişinin diline düşüyor.
Tüketicilerin dara düştükçe sığındığı bu yeni nesil “süper kahramanlara” karşılık ise, şirketler yalnızca sosyal medyaya yönelik özel stratejiler geliştirmeye, dijital ajanslarla çalışmaya hatta bu mecrayı yönetecek kişiler istihdam etmeye mecbur kalıyor. Mobil pazarlama ajansı Aerodeon Genel Müdür Yardımcısı İsmail Özdemir’in “Sosyal ağ ve blog’larda dile getirilen şikayetlere cevap vermek zorunlu oldu. Artık hiçbir şirket bu şikayetleri yazanlara ‘İnternet’teki 3-5 çocuk’ muamelesi yapamıyor” sözü aslında gelinen noktayı özetler nitelikte.
Dijital PR ve sosyal medya alanında hizmet veren Youth Media’nın bağlı olduğu Youth Holding’in başındaki isim Emrah Kaya ise konuya farklı bir açıdan yaklaşıyor. Sosyal ağlarla birlikte şirketlerin haklarında konuşulanlardan ilk kez gerçek anlamda haberdar olduğunu belirtiyor Kaya. Ancak birçok marka yöneticisinin ya da şirket sahibinin Facebook ya da Twitter gibi sitelerde kendileri hakkında yapılan yorumları “acımasız” bulduklarını da ekliyor: “Ellerinde bir güç olsa şirketler bu sosyal ağları susturmayı tercih ederdi. Ancak bunu yapamadıkları için o mecralarda aktif olmak, yazılanlara yanıt vermek zorunda kalıyorlar.”
Özel Yazılımlar Kullanılıyor
Milyonlarca kullanıcıyı ve potansiyel müşteriyi anında etkileme gücüne sahip bu yeni medyanın sahip olduğu gücü markaların yaşadığı sıra dışı deneyimlerin yanı sıra rakamlar da ortaya koyuyor. Tüm dünyada 400 milyon, Türkiye’de 20 milyondan fazla kullanıcısı olan Facebook, bu mecranın en güçlülerinden. Çeşitli markalarla işbirliği içinde olan, kimi zaman ortak kampanyalar yürüten sitede kahve zinciri Starbucks’ın 6 milyon, spor markası Adidas’ın 3 milyon kişi tarafından anlık takip edilmesi de bir diğer çarpıcı veri.
Şirketlerin de tercihi ünlü sosyal paylaşım sitesi Facebook’tan yana. Youth Republic Digital’in medya yöneticisi Cihan Ergur ağırlıklı olarak hızlı tüketim ve teknoloji şirketlerinin sosyal ağlarda etkin olarak yer aldığını söylüyor. Hatta büyük markaların içeride sosyal medya yöneticileri istihdam ettiğine ve ajanslarla işbirliği içinde olduklarına dikkat çekiyor.
Gözü kulağı sosyal ağlarda olan şirketler, bu alanda uzman kişi ve yazılımların da peşinde. Youth Media Genel Müdürü Aslı Caner, şirketlerin sosyal mecralarda haklarında çıkan bir eleştiriyi anında öğrenebilmek için özel yazılımlar kullandıklarının bilgisini veriyor. Amaç ise hep aynı: “Tüketicinin gönlünü ‘samimi’ görünerek fethetmek.”
Çalışanlar Eğitiliyor
Geçmişi yalnızca 10 yıla dayanan Facebook, Twitter, FriendFeed, YouTube, MySpace ve blog’ların iş yaşamına etkisi yalnızca tüketim alışkanlıkları üzerine değil elbette. Artık bu yeni medyanın güçlü liderleri iş anlaşmalarının, toplantıların, bağlantıların hatta iş görüşmelerinin de gündeminde. Örneğin Wanda Digital ajansın yönetici ortağı Burçak Erbatuk Günsev, ajansa alınacak kişilere “Facebook’ta hesabın var mı?” sorusunu yönelttiklerini belirtiyor. Sonuç mu? Aktif bir hesabı olmayan adaylar daha ilk mülakatta eleniyor. Dekatlon Buzz Sosyal Medya Ajansı’nın kurucusu Samet Ensar Sarı ise tersi bir örneğe sahip. Ajansa bir hediye kutusu içinde gelen CV’de yer alan kuş materyalinin, Twitter’a yaptığı gönderme nedeniyle adayı işe aldıklarını söylüyor.
Sosyal ağların iş yaşamı üzerindeki doğrudan etkisi işe alımlarla sınırlı değil üstelik. İletişim ajansı Marjinal Porter Novelli’nin sosyal medya direktörü Umut Ersoy ise birçok yöneticinin toplantı yapacağı ya da mülakata alacağı kişileri önceden internette araştırdığına, sosyal profillerini incelediğine değiniyor. Ersoy’un dikkat çektiği bir diğer nokta da şirketlerin tutumuna ilişkin. Yurtdışında pek çok şirketin kendi adına sosyal medyada paylaşımda bulunan çalışanlarını özel eğitimlerden geçirdiği ve bir takım kurallar koyduğu bilgisini veriyor.
Emin misiniz?
Şirketlerin sosyal ağlarla olan ilişkisini anlatan ilginç örnekler şimdiden üniversitelerde “case” olarak yerini aldı. Bunlardan en ilginci Burger King’in Facebook üzerinden Amerika’da yürüttüğü bir kampanya. “Whopper Sacrifice” adı verilen uygulama, Facebook listenizdeki 10 arkadaşınızı silmeniz karşılığında bedava bir Whopper hamburger vaat ediyordu. Piyasa değeri 3,69 dolar olan bir hamburger için sildiğiniz her arkadaşınıza ise “Arkadaşın seni bir Whopper’ın 36,9 sent’lik parçası için listesinden sildi” mesajı gönderiliyordu. 3 ay boyunca aktif olan kampanyada silinen arkadaş sayısı 200.000’in üzerine çıktığında ise olaya müdahale eden Facebook, kampanyayı sansürledi ve Burger King ile karşı karşıya geldi.
Türkiye’den ilginç örnek ise bir internet servis sağlayıcısına ait. Müşterilerinin sorunlarına yanıt vermek amacıyla sosyal ağlardan birinde aktif olan ve bunu da “Bundan sonra tüm istek ve şikayetlerinizi buradan yanıtlayacağız” şeklinde duyuran şirketin aldığı ilk mesaj ise “Emin misiniz?” oldu. Bu da sosyal ağlarda sinirli müşterilerle karşı karşıya gelmenin biraz “cesaret” gerektirdiğine dair önemli bir deneyim olarak yerini aldı.
Kaynak: Bu yazı, www.kobifinans.com.tr için, İşte İnsan Gazetesi’nden derlenmiştir.
www.isteinsan.com.tr
|
