Gerek özel hayatımızda gerekse iş hayatımızda çeşitli güçlükler yaşıyoruz. Bu güçlükleri çözmemizdeki en önemli engellerden biri ise iletişim hataları. Oysa doğru iletişimle birçok sorunu kolayca halledebilmek mümkün.
Kimi zaman biz zor insan oluyor, kimi zaman zor insanlarla karşılaşıyor ve bu durumla nasıl başa çıkacağımızı kavrayamıyor, ya çatışmalı bir ilişki kuruyor ya da iletişimi sonlandırıyoruz. Royal Psikoloji Danışma Merkezi kurucusu Psikolog İlkten Çetin; "Herkesin bir davranış kalıbı, bir de baskı altındayken kullandığı yedek davranış kalıbı var. Zor insanlar, kendi ihtiyaçlarını ve kendi amaçlarını gerçekleştirmeye çalıştıkları için, başkalarına zor gelen davranışları sergiler. Zor insanların amaç ve ihtiyaçlarının ne olduğunu bildiğimiz takdirde, onların davranışlarını değiştirmelerini sağlamak üzere bunlardan yararlanabiliriz. Zor insanlarla baş edebilmede kullanılacak en önemli yöntem, gözlem ve dinleme. Karşı görüşlere değer vererek, insanların inançlarıyla gurur duyduklarını devamlı olarak hatırlayarak, kırıcı olmadan, zorlamadan ve yol gösteren olarak, sabırla anlaşma ortamı hazırlamaya çalışmalıyız" diyor. Çetin'e göre zor durumlar ve bu durumlarda insanlara karşı tutumumuz şu özellikleri içermeli:
* İnsanları iyi dinleyin.
* Problemlerle ilgili bilgi toplayın.
* Haklı, haksız yorumunu yapmadan karşınızdan özür dileyin.
* Karşınızdakine yaşattığınız problemin nedenlerini uzun uzun anlatmayın.
* Kendinizi karşınızdakinin yerine koyun.
* Söylenenleri kişilik problemi yapmayın.
* Sakin olun ve stresten uzak durun.
* Problemi çözdükten sonra karşınızdakine ekstra bir şey yapmayın.
Anlaşmazlık durumunda, iki tarafın da ihtiyaçları ve amaçları var. Öncelikle hem kendinizin hem de karşı taraftaki kişinin ihtiyaçlarını ve amaçlarını tespit etmek gerekiyor. Karşı tarafın amacını bulmak, o amacın altındaki gerçek ihtiyacı soru sorarak ve etkin bir şekilde dinleyerek ortaya çıkarmak, iki tarafın buluştuğu ortak zemini saptamak, çıkarların çatıştığı noktaları saptamak, karşı tarafın amacına varmasını kolaylaştıracak noktaları bulmak, bunların tamamını kendinizinkilerle karşılaştırmak büyük öneme sahip.
Çetin, anlaşmazlık durumunda, uzlaşmada, daha detaylı çalışma için, önce planlama ve hazırlık yapılması gerektiğini söylüyor ve bu süreçte yapılması gerekenleri şöyle sıralıyor:
* Her şeyden önce problem çözme yaklaşımında bulunun. Kesinlikle karşınızdakini yargılamayın.
* Konuya iyi hazırlanın.
* Alternatifler oluşturun.
* Karşı tarafın isteklerini belirlemeye çalışın.
* Bir uzlaşma planı hazırlayın. Bu planda şu sorulara cevap arayın: Ne istiyorsunuz? Seçenekleriniz neler? Karşı tarafın isteği ne? Amacı ve davranış tarzı nasıl? Ortak istekleriniz neler?
* Görüşmenizi mutlaka yüz yüze olacak şekilde planlayın.
* Zor durumlarda, mutlaka başarılı olacağınızı düşünün.
* Problem çözme atmosferini tartışma başlamadan ve karşı tarafı da katarak oluşturun.
Unutmayın zorluk, karşınızdakini etkin dinleyerek ve empati kurarak ortadan kaldırılabilir veya en düşük düzeye indirilebilir.
Kaynak: Dünya Gazetesi
www.dunyagazetesi.com.tr
|
