News Corporation’ın patronu, dünyanın medya devi Rupert Murdoch, Wall Street Journal’ı uzun bir uğraşın ardından satın alarak dikkatleri üzerine topladı. NTV&MSNBC Murdoch’ın sıfırdan medya devliğine giden sürecini, Wall Street Journal’ı satın almak için bu kadar uğraşmasının nedenlerini ve bu medya imparatorluğunun dünyanın dört bir yanına nasıl yayıldığını inceledi.
Murdoch Nasıl Medya Devi Oldu?
Bugün 50 bine yakın çalışanı, yüzlerce medya şirketini bünyesinde bulunduran News Corporation’ın sahibi Rupert Murdoch, her zaman hırsları ve başarıya açlığı ile öne çıkıyordu. 1931 yılında Avustralya’nın Melbourne kentinde doğan Rupert Murdoch’un hayatı 20 yaşına girdiğinde köklü bir değişime uğradı. Oxford Üniversitesi’ni bitirmesinin ardından kısa bir süre Daily Express gazetesinde çalıştı. 1951 yılında babası Sir Keith Murdoch’tan kalan The Adelaide News gazetesiyle de ulusal yayıncılığa ilk adımını attı. Bu adım, onu günümüzün medya devi haline getirdi.
Murdoch, şu anda dünyanın dört bir yanına yayılmış 70’ten fazla televizyon kanalına ve 200’e yakın gazeteye sahip. News Corporation’ın 2006 sonundaki toplam varlıklarının değeri 59 milyar dolardı. Yıllık toplam gelirleri ise yaklaşık 27 milyar dolara ulaşıyor. Murdoch, şu anda dünyanın dört bir yanına yayılmış 70’ten fazla televizyon kanalına ve 200’e yakın gazeteye sahip. News Corporation’ın 2006 sonundaki toplam varlıklarının değeri 59 milyar dolardı. Yıllık toplam gelirleri ise yaklaşık 27 milyar dolara ulaşıyor. 20th Century Fox, Fox Television Studios, DIRECTV, Harper Collins Publishers, Festival Records, The New York Post ve son olarak 1 Ağustos 2007’de satın aldığı, The Wall Street Journal’ı yayımlayan Dow Jones ile Murdoch, gerek yayıncılık gerekse siyaset dünyasında oldukça etkin bir konumda yer alıyor. Peki, sık sık tekel olmakla itham edilen Murdoch, küçük bir kasaba gazetesinde çıktığı yolculukta, dünyanın en büyük ve en etkili medya gruplarından biri olma noktasına nasıl geldi?
Adelide O’na Dar Geldi
Murdoch, The Adelide News’u öylesine kârlı bir hale getirdi ki, artık Adelide kasabası ona yetmemeye başladı ve kasabanın dışına çıkması gerekti. Avustralya, İngiltere ve ABD’nin popüler ve geniş okur kitlesine sahip bazı gazetelerini satın alarak büyümesine hız kazandırdı. Murdoch’un bu hızlı yükselişi, bu yükselişini borçlu olduğu merhametsiz yönetim stili ve başarı hırsı sıklıkla tartışmalara neden oluyordu. Londra’da sahip olduğu işlerdeki yolsuzlukları, istihdam fazlasını, boşa harcanan zamanı ve benzer sorunları yok etmeye çalışması onu sendikalarla karşı karşıya getirdi. Tavırları kendisini hedef alan pek çok protestoya ve imza kampanyasına neden oldu, ancak maliyetleri azaltma ve kârı artırma kararlılığı Murdoch’un sonunda kazanan olmasını sağladı. Rupert Murdoch, “Ben değişim için bir katalizörüm. 30 yıl boyunca, ardında bazı kirli şeyler bırakmadan başarılı olabilmek ve tüm bunların dışında kalabilmek mümkün değildir” diyordu.
Medya Devliğine Koşar Adım
60’larda Sydney’de The Mirror ile medya devi olma yolunda en büyük adımını atan Murdoch 1969’da The Sun’ı alarak sınırlarını genişletti. ABD’ye ilk adımını ise bir yıl sonra, 600 bin tirajlı New York Post’u satın alarak attı. İngiltere’de hakimiyetini 80’lerde kurdu. Times ve Sunday Times’ı alan Murdoch, özellikle televizyon yayıncılığı alanında ABD’de büyümek istiyordu. Bu yönde bir hamle yaptı ve 1985 yılında ABD vatandaşlığına geçti.
Hemen ardından 20th Century Fox’a yüzde 50 ortak olarak sinema endüstrisine girdi. Şirket, 1997 yılında en büyük bombasını patlattı; “Titanic” ile 2 milyar dolara yakın hasılat yaparak tarihe geçti. Murdoch’un asıl hedefi 1986’da kurulan Fox ile CNN’i yerinden etmekti. Kafasına koyduğunu gerçekleştirmesiyle tanınan Murdoch, bu hedefine de 2002 yılında, günde 2,2 milyon izleyiciyle CNN’i geçerek ulaştı.
90’larda Borç Batağında
Bu arada The Sun 3,5 milyonluk tirajı ile İngiltere’de 1 numaraya yükselmişti. The Australian, Wellington Dominion gibi gazetelerle de Avustralya ve Yeni Zelanda’da ilk sıradaki yerlerini almıştı. News Corporation’un büyüme hızı ve uydu yayıncılığına geçiş, büyük borçları da beraberinde getirdi. 90’lı yıllar Murdoch için çok iç açıcı geçmedi; medya devi borçlarını ödemekte zorlanıyordu. ABD’deki dergilerde sahip olduğu hisselerin çoğu kredi borçlarının bir kısmını kapatmak için satıldı. Murdoch imparatorluğunda işler ters gitmeye başlamıştı.
2000’de Yeniden İvme Kazandı
Ama bu dönem çok uzun sürmedi ve medya devi Murdoch 2000’li yıllarda satınalmalarla büyümesine yeniden hız verdi. Bu anlamda gerçekleştirdiği en dikkate değer hamle, 2005 Temmuz’unda, ABD’de en çok ziyaret edilen web siteleri arasında ilk 5’te yer alan MySpace.com’u satın almasıydı. Murdoch, bu satınalma ile birlikte internet pazarna da el atmış oldu. Bunun hemen ardından Murdoch’un sahibi olduğu News Corporation, Atlantic Records’ın Başkanı Ahmet Ertegün ile birlikte Türkiye’de önemli bir satınalma gerçekleştirdi ve TGRT’nin yayın hakkını elinde bulunduran Huzur Radyo TV’yi yaklaşık 100 milyon dolar vererek aldı. Kanal şu anda yayın hayatına Fox TV olarak devam ediyor. Murdoch, son olarak yine büyük bir adım attı ve 2007’nin Ağustos ayında uzun zamandır peşinde koştuğu The Wall Street Journal’ın sahibi oldu.
Etkisi Tartışılmaz
Rupert Murdoch’un yüzlerce şirketi ve 50 bine yakın çalışanıyla medya ve eğlence endüstrisi üzerindeki büyük etkisi gerçekten de tartışma götürmez durumda. Neredeyse her önemli ülkede ve medya dalında bir yatırımı bulunuyor. Murdoch, şirketini hala daha ileri götümeye ve bugüne kadar Batılı medya şirketlerinin erişemediği, son derece kârlı bir pazar olan Çin’e doğru yol almayı hedefliyor. 1998 yılında 30 yıllık eşinden ayrılan Murdoch, şu anda kendisinden 40 yaş genç Wendi Deng ile evli. Deng, Murdoch ile evlenmeden önce, News Corporation’ın Asya uydu televizyonu departmanında çalışıyordu. Murdoch’lar şu anda New York’ta, çocukları Grace ve Chloe ile birlikte yaşıyor.
Murdoch Satınalmalarla Devleşti
Murdoch imparatorluğunun satınalma kronolojisi:
1953: Rupert Murdoch Oxford Üniversitesi’nden döndükten ve babasının vefatından sonra Adelaide gazetesini bünyesinde bulunduran News Ltd’in başına geçti. İkinci on yılda birçok eyalette, Perth Sunday Times’dan başlayıp Sydney bulvar gazetesi Daily Mirror’ı da içine alan istikrarlı bir Avustralyalı gazete zinciri kurdu.
1964: The Australian adında tüm Avustralya’yı kapsayan bir gazete çıkardı. Teknolojisi o kadar gelişmişti ki baskı tabakaları uçakla Canberra’dan Sydney’e getirildi.
1968: Carr ailesinden İngiltere’nin en çok satan gazetesi News of the World’ü almak için Robert Maxwell’i yenerek İngiltere piyasasına girdi. Son 40 yılda satışlar yarıya düşse de, News of the World, İngiltere’nin en çok satan gazetesi olmaya devam ediyor.
1969: Eski Daily Herald, yeni The Sun’ı satın alarak canlı bir bulvar gazetesine dönüştürdü. 70’ler boyunca siyasi bağlılığını İşçi Partisi’nden Muhafazakarlar’a çevirdi ve Daily Mirror’ı İngiltere’nin en çok satan günlük gazetesi konumuna getirdi. Daily Mirror o günden beri bu konumunu koruyor.
1972: Sydney’in bulvar gazetesi Daily Telegraph’ı rakibi Frank Packer’dan satın aldı.
1973: San Antonio Express-News’u satın alarak ABD piyasasına adım attı.
1979: New York Post’u satın aldı. 1988’de çapraz medya sahipliği yasası yüzünden satmak zorunda kaldı, ancak 1993’te tekrar aldı. Gazete sürekli para kaybediyor.
1981: Times ve Sunday Times’ın sahibi Times Newspapers’ı satın aldı. Böylece gazetelerin yazı serbestliğini elde etti. Times editörü Harold Evans, birinci yılın sonunda, Murdoch’un gazete akışına müdahele ettiğini iddia edince kovuldu.
1985: Film şirketi 20th Century Fox’u ve birkaç yerel TV istasyonunu satın aldı. Bir sonraki on yılda bunları ABD’deki dördüncü ulusal televisyon ağı olan Fox ağı içinde birleştirdi.
1987: Gelişim gösteren İngiliz orta sınıf gazetesi Today’i satın aldı ve 1995’te de gazeteyi kapattı.
1987:ABD merkezli yayınevi Harper&Row’u satın aldı. İki yıl sonra da Collins’i satın alarak bu iki yayınevini HarperCollins olarak birleştirdi.
1989: İngiltere’de Sky televizyonunu kurdu. Bir sonraki yıl bunu BSB ile birleştirerek BskyB’yi oluşturdu. Şirket şimdi 8 milyon üyesiyle İngiltere ücretli televizyon piyasasını kontrol ediyor.
1993: Asya’da Star TV’yi aldı.
1996: ABD’de Fox News kanalını yayına soktu.
2003: ABD uydu televizyonu dağıtımcısı DirecTV’ye ortak oldu. Ancak dört yıl sonra hisselerini rakibi John Malone’a, News Corp hisseleri karşılığında sattı.
2005: İnternet sitesi MySpace’i satın aldı ve internet dünyasına ilk adımını atmış oldu.
1 Mayıs 2007: Wall Street Journal’ın sahibi Dow Jones, News Corp’tan, talep etmediği halde 5 milyar dolarlık bir devralma teklifi aldığını açıkladı. Buna oylama hisselerinin yüzde 64’üne sahip olan Bancroft ailesinin çoğunluğu karşı çıktı.
1 Haziran 2007: Bancroft’lar Murdoch’la buluşmayı kabul eti. Buluşma 4 Haziran’da New York’ta gerçekleşti ve buluşmaya Murdoch, oğlu ve BSkyB’nin icra kurulu başkanı katıldı.
20 Haziran 2007: Dow Jones’un yönetim kurulu müzalereleri Bancroft’lar olmadan kontrol altına alındı.
17 Temmuz 2007: Dow Jones yönetim kurulu, News Corp’un teklifini hisse sahiplerine önerdi.
1 Ağustos 2007: Wall Street Journal’ın sahibi Dow Jones’u 5,6 milyar Dolar’a satın aldı.
WSJ’nin Alımı Hem Duygusal Hem Ticari
Rupert Murdoch, ABD’nin prestijli gazetesi The Wall Street Journal’ın yayımcısı Dow Jones’u üç aylık bir mücadelenin ardından satın almak için anlaştı. Murdoch’ın The Wall Street Journal’a sahip olmak istemesinin hem duygusal, hem ticari nedenleri var.
Dünyanın en büyük medya şirketlerinden News Corporation, The Wall Street Journal’ı yayımlayan Dow Jones’u 5 milyar 600 milyon Dolar’a satın almak için anlaştı. News Corp’un patronu Rupert Murdoch, geleneksel yazılı basının dijital medya ile rekabet etmekte zorlandığı bir ortamda Dow Jones’u satın almak için üç ay mücadele etti. Murdoch aslında Dow Jones’u alarak dijial medya alanında satın almalarla büyüme stratejisinden ayrıldı. 2005’te arkadaşlık sitesi MySpace’i almak için 580 milyon Dolar ödeyen Murdoch, Dow Jones için bunun dokuz katı bir fiyat ödeyecek.
Murdoch’un Dow Jones’u almak için bu kadar ısrarcı davranmasının hem duygusal hem de ticari nedenleri var. News Corp’u kendisine 50 yıl önce miras kalan küçük bir Avustralya gazetesiyle kuran Murdoch kendisini “bir gazete adamı” olarak tanımlıyor. News Corp gazetelerinin çoğu zarar etmelerine rağmen faaliyetlerini sürdürüyor. Bu nedenle Murdoch, dünyanın en prestijli gazetelerinden biri olan The Wall Street Journal’ı almak için özel bir çaba harcadı. The Wall Street Journal, hem finans ve ekonomi odaklı olup, hem de ABD’nin tümünde okunan tek gazete olmasıyla dikkat çekiyor.
Murdoch’un Dow Jones’u almak istemesinin ticari nedeni de, Ekim’de kurulması planlanan Fox Business Channel için önemli bir içerik sağlama isteği. Dow Jones’un Fox Business Channel’ın inandırıcılığı için de büyük önem taşıyacağı belirtiliyor.
News Corp’un, Dow Jones’u alarak ilk kez finansal bilgi alanına girmesi de stratejik bir adım olarak değerlendiriliyor. Murdoch’un, finansal bilgiye olan talebin finansal varlıklardaki artışa paralel olarak arttığı bir ortamda, bu alandaki büyümeden faydalanmak istediği kaydediliyor.
Kaynak: www.ntvmsnbc.com
|
